Zoek op kunstenaar
Sluit

Vrouw, moeder, muze, model, zelfstandig kunstenaar

< terug naar catalogus

Daan van Golden | Brigitte Bardot, zeefdruk op papier, 109,0 x 79,0 cm, gesigneerd r.o. en gedateerd '92

Daan van Golden

grafiek • te koop

Brigitte Bardot, 1992

Ary Scheffer | Maria Magdalena in extase, olieverf op doek, 94,9 x 64,1 cm, gesigneerd l.m. en gedateerd 1855

Ary Scheffer

schilderij • te koop

Maria Magdalena in extase, 1855

Vrijwel geen onderwerp is in de beeldende kunst zóveel, en in zoveel verschillende verschijningsvormen afgebeeld als de vrouw. We zien haar verbeeld als Maria, Venus en muze, als heerseres, als moeder, ‘belle’, vrouw van de wereld, femme fatale en verleidster. Voor de symbolistische kunstenaars, die zich aan het eind van de 19e eeuw laten inspireren door mythen, literatuur, dromen en emoties, staat de vrouw tegenover de man als een andersoortig schepsel: als personificatie van de hoogste deugd, maar ook als heks, sfinx en gewetenloos wezen, zoals de bijbelse Delila en Salomé. Kortom, zij zien haar als heilige of zondares.

Josef Oppenheimer | Vrouw met lathyrusbloem, olieverf op doek, 68,8 x 51,3 cm, gesigneerd l.b. en gedateerd 'London' 1904

Josef Oppenheimer

schilderij • te koop

Vrouw met lathyrusbloem, 1904

Arjen Galema | Heer met dame van plezier, olieverf op doek, 53,5 x 63,3 cm

Arjen Galema

schilderij • te koop

Heer met dame van plezier

Toon Kelder | Liggend naakt, olieverf op schildersboard, 69,4 x 88,1 cm, gesigneerd r.o.

Toon Kelder

schilderij • te koop

Liggend naakt

Adolf Höfer | Dame met strohoed en parasol, olieverf op doek op board, 63,3 x 45,8 cm, gesigneerd r.v.h.m. met initialen

Adolf Höfer

schilderij • te koop

Dame met strohoed en parasol

Omstreeks 1830-1840 is er sprake van een opkomende middenklasse in West-Europa (ambtenaren, industriëlen, handelaren). Men leidt een betrekkelijk eenvoudig leven, waarin deugden als moederliefde, huiselijkheid, trouw en zelfbeheersing hoog aangeschreven staan. In de schilderkunst vertaalt dit zich in huiselijke schilderijen van moeders met hun kinderen die zij, bijvoorbeeld al voorlezend, onderrichten. De inrichting is meestal eenvoudig doch smaakvol, met een enkel kostbaar kleed of een brokaten tafellaken als verwijzing naar een zekere welstand.

Jan Rijlaarsdam | Muzikant en zijn muzen, olieverf op doek, 90,3 x 60,7 cm, gesigneerd l.o.

Jan Rijlaarsdam

schilderij • te koop

Muzikant en zijn muzen

Willem Paerels | Vrouw voor de spiegel, olieverf op doek, 50,0 x 40,0 cm, gesigneerd l.o. en te dateren 1922

Willem Paerels

schilderij • te koop

Vrouw voor de spiegel, 1922

Hobbe Smith | Moeder met kind, olieverf op paneel, 46,3 x 36,6 cm

Hobbe Smith

schilderij • te koop

Moeder met kind

Toon Kelder | Zogende moeder, olieverf op doek, 68,5 x 54,2 cm, gesigneerd l.b. (tweemaal)

Toon Kelder

schilderij • te koop

Zogende moeder

Mondaine dames en dienstmeiden

Jan Sluijters | Zittend naakt met stilleven, olieverf op doek, 116,7 x 140,3 cm, gesigneerd l.m. en te dateren ca. 1927

Jan Sluijters

schilderij • te koop

Zittend naakt met stilleven, ca. 1927

In de tweede helft van de 19e eeuw zorgt de groei van handel, industrie, wetenschap en techniek voor maatschappelijke veranderingen. Men wordt welgestelder en voor vrouwen dienen zich meer mogelijkheden buitenshuis aan. De mode verandert en mondaine dames gaan de straat op en bezoeken het theater, terrassen, cafés en winkels. Meisjes van het platteland trekken naar de stad om er te werken in fabrieken of emplooi te zoeken als dienstmeid of winkelhulp. Door schilders als Isaac Israels en George Hendrik Breitner worden ze vrolijk en zelfbewust uitgebeeld. De modernist Jan Sluijters leert zichzelf in 1904, na zijn studietijd aan de Academie, een snelle, vrije manier van werken aan en schildert het bruisende nachtleven op Montmartre. Hij idealiseert niet en schildert het rauwe, kleurige Parijse stadsleven met zijn schoonheid en vluchtige passies. Na kritiek van de Rijksacademie en intrekking van zijn reistoelage komt hij in 1907 weer naar Nederland, maar vrouwen blijven een geliefd onderwerp. Zijn tweede vrouw Greet is zijn muze en komt op veel van zijn werken voor. Wie zijn oeuvre overziet, bespeurt in zijn portretten, danseressen en naakten van latere jaren zo nu en dan nog een licht decadente ondertoon, die herinnert aan zijn Parijse vlegeljaren.

Maurits Niekerk verruilt in 1903 de stilte van het Vlaamse platteland voor de drukte van Brussel, waar hij enkele jaren zal wonen om het stads- en uitgaansleven te schilderen, alvorens door te reizen naar Parijs.

Maurits Niekerk | Omnibus in de stad bij avond, olieverf op doek, 115,5 x 85,3 cm, gesigneerd r.o. en gedateerd 1919

Maurits Niekerk

schilderij • te koop

Omnibus in de stad bij avond, 1919

Maurits Niekerk | Uitgaansavond op de Place de la Bourse in Brussel, olieverf op doek op paneel, 55,9 x 70,0 cm, gesigneerd l.o. en te dateren ca. 1903-1908

Maurits Niekerk

schilderij • te koop

Uitgaansavond op de Place de la Bourse in Brussel, ca. 1903-1908

Maurits Niekerk | Wachtende huurkoetsen bij avond, Brussel, olieverf op board, 61,3 x 84,5 cm, gesigneerd r.o. en te dateren ca. 1903-1908

Maurits Niekerk

schilderij • te koop

Wachtende huurkoetsen bij avond, Brussel, ca. 1903-1908

Maurits Niekerk | Vrouw voor de spiegel, olieverf op doek, 54,3 x 44,5 cm, gesigneerd r.o.

Maurits Niekerk

schilderij • te koop

Vrouw voor de spiegel

De Vlaming George Minne, die wordt beschouwd als de belangrijkste symbolistische beeldhouwer van zijn land, trekt zich niets aan van alle maatschappelijke veranderingen en verhuist in 1898 op 32-jarige leeftijd met zijn gezin naar de rust van het kunstenaarsdorp Sint-Martens-Latem. Dit dorp zal hij, met uitzondering van de oorlogsjaren 1914-1918 zijn hele leven trouw blijven. Hier ontstaan zijn eerste werken rond het steeds terugkerende thema ‘Moeder en kind’: prachtige, religieus geïnspireerde houtskooltekeningen met wervelende bewegingen en sculpturen in een hoekige, strenge stijl. Vanaf de tweede helft van de twintiger jaren ontwikkelt hij een realistischer vormentaal. Tijdens de oorlogsjaren wijkt hij met zijn gezin uit naar Wales, waar hij te rusteloos is om te beeldhouwen maar waar hij wel zijn reeks houtskooltekeningen van ‘Moeder en kind’ voortzet. Het thema wordt nu mede ingegeven door de angst en vertwijfeling van hem en zijn vrouw over het lot van hun drie oudste zonen die in België zijn achtergebleven om te vechten aan het front.

Ludovic Alleaume | Onder de kastanjeboom, olieverf op doek, 46,0 x 55,0 cm, gesigneerd l.o.

Ludovic Alleaume

schilderij • te koop

Onder de kastanjeboom

Henri Fantin-Latour | Trois baigneuses, olieverf op doek, 65,1 x 54,0 cm, gedateerd 25 Août 1904

Henri Fantin-Latour

schilderij • te koop

Trois baigneuses, 1904

Reinier Willem Kennedy | De levensbron, olieverf op doek, 65,0 x 100,0 cm, gesigneerd r.o.

Reinier Willem Kennedy

schilderij • te koop

De levensbron

George Minne | Moeder en kind, brons, 75,2 x 33,0 cm, gesigneerd op de basis en gedateerd 1929

George Minne

beeld • scultpuur • te koop

Moeder en kind, 1929

Ontworsteling, vernieuwing en vrouwelijke kunstenaars

Margaretha Roosenboom | Klimrozen op een Spaanse gitaar, olieverf op doek, 110,8 x 75,9 cm

Margaretha Roosenboom

schilderij • te koop

Klimrozen op een Spaanse gitaar

Henriette Ronner-Knip | Twee hondenkopjes, olieverf op paneel, 20,8 x 17,0 cm, gesigneerd r.o. met monogram

Henriette Ronner-Knip

schilderij • te koop

Twee hondenkopjes

Maria van der Voort in de Betouw-Nourney | Papavers in een vaas, olieverf op doek, 79,7 x 66,8 cm, gesigneerd l.o.

Maria van der Voort in de Betouw-Nourney

schilderij • te koop

Papavers in een vaas

Maria van Nieuwenhoven-Stempels | Bloemstilleven, olieverf op doek, 56,0 x 46,0 cm, gesigneerd r.b.

Maria van Nieuwenhoven-Stempels

schilderij • te koop

Bloemstilleven

Vrouwelijke kunstenaars houden zich in deze tijd nog vooral bezig met het schilderen en aquarelleren van traditionele vrouwenonderwerpen, zoals (bloem)stillevens en dierenschilderijen. Ook in de wereld van de kunst hebben vrouwen in de 19e eeuw hun zelfstandigheid moeten bevechten. Hoe deugdzaam en nuttig het beoefenen van de schilderkunst voor vrouwen uit de hogere stand ook wordt beschouwd, van kunst een beroep maken wordt als tegengesteld aan hun aard en natuur gezien. Pas in 1861 krijgen vrouwen toegang tot kunstonderwijs op academies en tekenopleidingen, waardoor deze visie geleidelijk verandert. Daardoor zien we in de vroege 20e eeuw een aantal bijzonder vernieuwende vrouwelijke kunstenaars opstaan. Zij wagen zich op onbekend terrein, zowel maatschappelijk als artistiek, experimenteren met vorm en kleur en keren zich af van de traditionele vrouwelijke thema’s.

Mies Elout-Drabbe | Herfst in Domburg, olieverf op doek, 69,9 x 54,9 cm, gesigneerd r.o. en gedateerd 'Domburg' 1912

Mies Elout-Drabbe

schilderij • te koop

Herfst in Domburg, 1912

Jacoba van Heemskerck van Beest | Parkgezicht, Domburg, olieverf op board, 45,0 x 51,0 cm, te dateren ca. 1911

Jacoba van Heemskerck van Beest

schilderij • te koop

Parkgezicht, Domburg, ca. 1911

Tjitske Geertruida Maria van Hettinga Tromp | Eieren in een Wedgwood bakje, olieverf op doek, 24,8 x 30,4 cm, gesigneerd r.m. met monogram en gedateerd 1929

Tjitske Geertruida Maria van Hettinga Tromp

schilderij • te koop

Eieren in een Wedgwood bakje, 1929

Sientje Mesdag-van Houten | Tuinboeketje met Rudbeckia's, aquarel op papier, 27,3 x 18,2 cm, gesigneerd m.o. met initialen

Sientje Mesdag-van Houten

aquarel • tekening • te koop

Tuinboeketje met Rudbeckia's

Charlotte van Pallandt | Zittende figuur met appel, lood, 12,0 x 12,5 cm, gesigneerd op basis en te dateren 1952

Charlotte van Pallandt

beeld • scultpuur • te koop

Zittende figuur met appel

Charlotte van Pallandt (1898-1997) is een van hen. Zij ontworstelt zich na haar scheiding in 1923 aan haar, door adellijke afkomst, voorbestemde leven en kiest op 25-jarige leeftijd voor een carrière als kunstenaar. Na een tekenopleiding in Parijs kiest zij, terug in Nederland, voor de beeldhouwkunst. Ze is vooral bekend om haar portretten en vrouwelijke naakten in een robuuste stijl waarin kracht en eigenzinnigheid doorklinken. Met uitzondering van een kubistische periode in de jaren 20 en een abstracte periode in de jaren 60 werkt zij voornamelijk realistisch, waarbij zij soms grof, dan weer verfijnd modelleert.

Zittende figuur met appel maakt vermoedelijk deel uit van de reeks kleine Truusbeeldjes uit 1952, zo genoemd naar het veelgevraagde model Truus Trompert, die vanaf 1943 regelmatig voor Van Pallandt poseert. Door haar professionele inzet werkt zij in die tijd al full-time als model voor meerdere beeldhouwers. Charlotte van Pallandt werkt bijzonder graag met haar omdat het model precies aanvoelt wat er van haar verwacht wordt en heeft over Truus gezegd: ‘Elk van haar houdingen was een beeld’. Van Pallandt hoort niet alleen bij de eerste zelfstandige vrouwelijke kunstenaars in Nederland, maar wordt gerekend tot de belangrijkste Nederlandse beeldhouwers van de 20e eeuw.

Johannes Weiland | Kunstenaar in zijn atelier, olieverf op doek, 49,2 x 37,7 cm, gesigneerd r.o.

Johannes Weiland

schilderij • te koop

Kunstenaar in zijn atelier

Bert Kiewiet | Minja, brons, 92,0 x 31,0 cm, gesigneerd op de basis

Bert Kiewiet

beeld • scultpuur • te koop

Minja

Jan Sluijters | Staand vrouwelijk naakt, op de rug gezien, houtskool en aquarel op papier, 61,9 x 47,6 cm, gesigneerd m.o. met initialen en te dateren ca. 1920

Jan Sluijters

aquarel • tekening • te koop

Staand vrouwelijk naakt, op de rug gezien, ca. 1920

 

Waldemar Otto | Liggend vrouwelijk naakt, brons, 39,0 x 95,0 cm, gesigneerd met monogram op rechtervoetzool en gedateerd '88

Waldemar Otto

beeld • scultpuur • te koop

Liggend vrouwelijk naakt