Zoek op kunstenaar
Sluit

Stadsgezicht schilderijen onderwerp • kunstenaars • kunstwerken te koop stadsgezicht in de schilderkunst

Het stadsgezicht, weerslag van onze bebouwde omgeving, ontwikkelde zich in Nederland tot een zelfstandig genre in de tweede helft van de 17e eeuw. Het kwam vooral tot ontwikkeling in Amsterdam. Dit hield vermoedelijk verband met de groei en bloei van de stad als centrum van de machtige Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden en de toenemende welvaart van de kooplieden en stadsregenten. De stad waaraan ze hun rijkdom te danken hadden zagen ze waarschijnlijk graag aan hun muur hangen. Door de ruime vraag naar stadsgezichten maakten kunstenaars het tot hun specialisme, zoals Jan van der Heyden en Gerrit Adriaensz. Berckheyde. Voorwaarde voor succes was een realistische en nauwkeurige weergave van de stad. Voor zover men nu kan nagaan waren deze stadsgezichten soms topografisch correct, maar meestal sleutelden de schilders aan een compositie totdat een attractief geheel werd verkregen.

In de 18e eeuw liep de populariteit van het genre wat terug, maar in de 19e eeuw brak er opnieuw een bloeiperiode aan. Een van de belangrijkste vertolkers van het stadsgezicht was de Amsterdamse schilder Cornelis Springer. Ongeveer vanaf 1875 schilderde hij in minutieuze penseelstreken stadsportretten met centraal in het beeld een raadhuis of rijke koopmanshuizen in Hollandse renaissancestijl, badend in een helder zonlicht. Inspiratie deed hij op in de grote steden en in de oude vissersstadjes rond de Zuiderzee. Daarbij verfraaide hij de werkelijkheid enigszins door veranderingen in de compositie en het weglaten van storende, eigentijdse elementen. Opvallend is de nauwkeurige uitwerking van architectonische details als lijsten, vensterverdeling en ornamenten, die tot in de kleinste onderdelen worden weergegeven. Met het afbeelden van 16e- en vroeg-17e-eeuwse gebouwen, met hun trapgevels en karakteristieke combinatie van rode baksteen en zandstenen lijsten, speelde hij in op de groeiende belangstelling in kringen van kopers voor het eigen verleden van de Gouden Eeuw. Eenzelfde realisme en aandacht voor de oude Hollandse bouwkunst spreekt uit de stadsfantasieën en -portretten van Adrianus Eversen, Frederik Roosdorp, Jan Weissenbruch en Willem Koekkoek. Naast topografisch min of meer accurate architectuurschilderingen waren er ook Oudhollandse stadsgezichten waarin het accent op het schilderachtige en de atmosfeer lijkt te liggen. Het werk van de Haagse decorschilder B.J. van Hove, twintig jaar ouder dan Springer, is hier een voorbeeld van, evenals dat van zijn leerlingen P.G. Vertin en Charles Leickert. Hun gefantaseerde Hollandse stadjes, in zomer of winter, voorzien ze naar willekeur van de markante torens van de Oude Kerk in Delft, de Sint-Bavo en de Bakenesserkerk in Haarlem of de Grote Kerk in Alkmaar.

Aan het geïdealiseerde stadsgezicht zoals hierboven beschreven kwam later in de 19e eeuw een einde, toen de schilders van de Haagse School hun theorieën over plein air schilderen hadden verkondigd. In Den Haag schilderde stadschroniqueur Floris Arntzenius en in Amsterdam zwierven impressionisten als G.H. Breitner en Isaac Israels op straat op zoek naar stukken stadse werkelijkheid. Breitner schilderde behalve de stadsdrukte ook de steegjes in de Jordaan en stilte van het Bickerseiland, vlakbij zijn atelier. Ook vond hij typische stukjes Rotterdam, die ons de stad van een heel andere kant laten zien dan de beelden van de nimmer rustende havenstad die Johan Hendrik van Mastenbroek ons naliet.

Typerend voor de schilderkunst van de na 1860 geboren Amsterdamse schilders is de behoefte om in hun kunst het eigene, individuele uit te drukken. Kunst is passie verwoordde de dichter Willem Kloos dit standpunt. Dit uitte zich bij een kleine groep schilders in de behoefte om niet voor handel of publiek te schilderen, maar voor zichzelf en gelijkgezinden. Willem Witsen richtte zich vanaf 1887 in zijn Amsterdamse stadsgezichten op het weergeven van stemming en van de tijdloze schoonheid van de stad. Net als Breitner was Witsen fotograaf. Hij gebruikte zijn foto’s niet voor zijn schilderijen, maar het verklaart wel zijn speciale manier van kijken. Het stadsbeeld van de impressionisten had invloed op veel schilders in de 20e eeuw, tot op heden. Terwijl sommigen zich lieten beïnvloeden door nieuwe artistieke stromingen als neo-impressionisme, fauvisme, expressionisme en realisme, gingen deze impressionisten door op de ingeslagen weg. De volslagen artistieke vrijheid die na 1945 ontstond leidde uiteindelijk tot een nieuwe beeldinterpretatie van de wereld van stad en dorp.

12...63

Felicien Bobeldijk | Gezicht op de Westertoren Amsterdam vanaf de Jordaan, aquarel op papier, 67,2 x 42,0 cm, gesigneerd r.o.

Felicien Bobeldijk

aquarel • tekening • te koop

Gezicht op de Westertoren Amsterdam vanaf de Jordaan

John Hulk jr. | Het Rokin in Amsterdam met de Munttoren en paardentram, olieverf op paneel, 14,1 x 21,5 cm, gesigneerd r.o.

John Hulk jr.

schilderij • te koop

Het Rokin in Amsterdam met de Munttoren en paardentram

Adrianus Eversen | Zonnig straatje in Amsterdam, olieverf op paneel, 18,8 x 15,2 cm, gesigneerd l.o. met monogram

Adrianus Eversen

schilderij • te koop

Zonnig straatje in Amsterdam

Adrianus Eversen | Besneeuwd stadsgezicht met figuren  (verkoop alleen samen met zomers pendant, tezamen 39500), olieverf op paneel, 35,7 x 27,6 cm, gesigneerd l.o.

Adrianus Eversen

schilderij • te koop

Besneeuwd stadsgezicht met figuren (verkoop alleen samen met zomers pendant, tezamen 39500)

Adrianus Eversen | Zonnig straatje met figuren, olieverf op paneel, 19,1 x 14,5 cm, gesigneerd l.o. met monogram

Adrianus Eversen

schilderij • te koop

Zonnig straatje met figuren

Lucien Frank | Printemps, olieverf op paneel, 23,9 x 32,6 cm, gesigneerd l.o.

Lucien Frank

schilderij • te koop

Printemps

Willem Koekkoek | Gezicht op de Koppelpoort te Amersfoort, olieverf op doek, 86,5 x 125,5 cm, gesigneerd l.o.

Willem Koekkoek

schilderij • te koop

Gezicht op de Koppelpoort te Amersfoort

Heinrich Hermanns | Het Damrak, Amsterdam, olieverf op doek, 44,6 x 63,6 cm, gesigneerd r.o.

Heinrich Hermanns

schilderij • te koop

Het Damrak, Amsterdam

Raoul Martinez | Het Kleine-Gartmanplantsoen, Amsterdam, olieverf op doek, 53,2 x 65,3 cm, gesigneerd l.o.

Raoul Martinez

schilderij • te koop

Het Kleine-Gartmanplantsoen, Amsterdam

George Martens | Kattendiep bij avond, olieverf op paneel, 31,0 x 42,5 cm, gesigneerd verso en te dateren ca. 1925

George Martens

schilderij • te koop

Kattendiep bij avond, ca. 1925

Willem Koekkoek | Hollands stadsgezicht met een brug over het kanaal, olieverf op doek, 67,4 x 82,3 cm, gesigneerd l.o. en gedateerd '66

Willem Koekkoek

schilderij • te koop

Hollands stadsgezicht met een brug over het kanaal, 1866

Otto Eerelman | Arrenslee in de stad, olieverf op doek, 60,3 x 90,3 cm, gesigneerd l.o.

Otto Eerelman

schilderij • te koop

Arrenslee in de stad

Gerard Johan Staller | Gezicht op Koningsplein met De Krijtberg te Amsterdam, olieverf op doek, 54,6 x 65,6 cm, gesigneerd r.o. en gedateerd 1908

Gerard Johan Staller

schilderij • te koop

Gezicht op Koningsplein met De Krijtberg te Amsterdam, 1908

Adrianus Eversen | Zonovergoten Hollands straatje, olieverf op paneel, 41,8 x 34,4 cm, gesigneerd l.o. voluit en r.o. met monogram

Adrianus Eversen

schilderij • te koop

Zonovergoten Hollands straatje

Willem Koekkoek | Winters stadsgezicht Culemborg, olieverf op doek, 86,5 x 125,3 cm, gesigneerd r.o.

Willem Koekkoek

schilderij • te koop

Winters stadsgezicht Culemborg

Joop Kropff | Het Elisabethhofje, Leiden, olieverf op doek, 50,4 x 60,5 cm, gesigneerd r.o.

Joop Kropff

schilderij • te koop

Het Elisabethhofje, Leiden

Frans Helfferrich | Etalages kijken bij avond, Den haag, olieverf op paneel, 11,9 x 16,0 cm, gesigneerd l.o.

Frans Helfferrich

schilderij • te koop

Etalages kijken bij avond, Den haag

Adrianus Eversen | Achter de kerk  (alleen samen met winters pendant, tezamen 39500), olieverf op paneel, 34,8 x 27,0 cm, gesigneerd r.o.

Adrianus Eversen

schilderij • te koop

Achter de kerk (alleen samen met winters pendant, tezamen 39500)

Alex Boom | Marktkraampjes in de stad, olieverf op paneel, 29,5 x 34,3 cm, gesigneerd r.o.

Alex Boom

schilderij • te koop

Marktkraampjes in de stad

Karel Klinkenberg | Stadsgrachtje, vermoedelijk Rotterdam, aquarel op papier, 24,5 x 17,4 cm, gesigneerd r.o.

Karel Klinkenberg

aquarel • tekening • te koop

Stadsgrachtje, vermoedelijk Rotterdam

Heinrich Hermanns | Bloemenmarkt op een havenkade, olieverf op doek, 60,5 x 80,7 cm, gesigneerd r.o.

Heinrich Hermanns

schilderij • te koop

Bloemenmarkt op een havenkade

Frederik Roosdorp | Zonnig straatje, olieverf op paneel, 22,0 x 15,8 cm, gesigneerd l.o.

Frederik Roosdorp

schilderij • te koop

Zonnig straatje

Hendrik Schaap | Markt bij het stadhuis van Middelburg, olieverf op schildersboard, 40,7 x 30,8 cm, gesigneerd r.o.

Hendrik Schaap

schilderij • te koop

Markt bij het stadhuis van Middelburg

Petrus Gerardus Vertin | Besneeuwd stadsgezicht met figuren op een brug, olieverf op paneel, 35,0 x 27,1 cm, gesigneerd r.o. en gedateerd '43

Petrus Gerardus Vertin

schilderij • te koop

Besneeuwd stadsgezicht met figuren op een brug, 1843

Charles Leickert | Winters stadsgezicht met figuren op het ijs, olieverf op paneel, 25,1 x 19,8 cm, gesigneerd r.o.

Charles Leickert

schilderij • te koop

Winters stadsgezicht met figuren op het ijs

Petrus Gerardus Vertin | Gezicht op het Zakkendragershuisje en het Achterwater te Delfshaven, Rotterdam, olieverf op paneel, 19,0 x 15,0 cm, gesigneerd r.o.

Petrus Gerardus Vertin

schilderij • te koop

Gezicht op het Zakkendragershuisje en het Achterwater te Delfshaven, Rotterdam

Willem Zijderveld | Stadsgezicht met een gracht en kerktoren (pendant van 23142), olieverf op paneel, 25,6 x 33,4 cm, gesigneerd l.o. (vaag)

Willem Zijderveld

schilderij • te koop

Stadsgezicht met een gracht en kerktoren (pendant van 23142)

Cornelis Vreedenburgh | Gezicht op een stadshaven, olieverf op doek, 59,2 x 73,2 cm, gesigneerd l.o. en gedateerd 1936

Cornelis Vreedenburgh

schilderij • te koop

Gezicht op een stadshaven, 1936


12...63